در حال بارگذاری... لطفا صبر کنید.

معاون سازمان و رییس پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای گفت: پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای منشا اصلی فعالیت های علمی و پژوهشی در صنعت هسته ای کشور است، که نتایج پژوهش های آن می تواند اثرات مثبت و مهمی در ...

 به گزارش ایسنا، سید امیرحسین فقهی، معاون سازمان و رییس پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای ضمن تبریک فرارسیدن سال نو به همکارانش در سازمان انرژی اتمی ایران و هموطنان عزیز گفت: مهمترین اقدام سال ۱۴۰۱ تدوین سند راهبردی توسعه پژوهش مبتنی بر سند راهبردی سازمان انرژی اتمی ایران با استفاده از اسناد بالادستی است. این سند پژوهش منسجم و با قابلیت بازبینی در سال های آتی است. 

وی افزود: از این پس تمام فعالیت های پژوهشگاه بر مبنای سند توسعه پژوهش خواهد بود. 

چالش های پژوهشگاه در سال ۱۴۰۱

معاون سازمان درباره چالش های پشت سر گذاشته در مسیر پژوهش ها چنین توضیح داد: اصلی ترین چالش، اجرای پروژه و طرح های پژوهش محور بود که به شیوه مدیریتی جاری در سازمان انرژی اتمی برمی گشت. بر اساس تاکید رییس محترم سازمان، تبدیل از سازمان پژوهش محور به سازمان صنعتی محور مد نظر قرار گرفت. رفتار صنعتی با رفتار پژوهشی متفاوت است و آیین نامه های حرکت در مسیر صنعتی با آیین نامه های حرکت در مسیر پژوهشی متفاوت است.

وی در ادامه با اشاره به چالش دیگر پژوهشگاه گفت: پژوهشگاه از آیین نامه ارتقای دانشگاه های آموزش محور تبعیت می کرد البته مواردی برای توجه به پژوهش وجود داشت که با توجه به گستره فعالیت و روند تبدیل پژوهشگاه به صنعتی شدن، کفایت نمی کرد.

مهمترین برنامه های پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای در سال ۱۴۰۲

فقهی درباره مهمترین برنامه ها و طرح هایی که پژوهشگاه قرار است در سال ۱۴۰۲ دنبال کند؛ بیان کرد: برنامه هایی که در دستور کار داریم متاثر از چند موضوع است؛ نخست ابلاغیه های مقام عالی سازمان است؛ دیگری سند توسعه پژوهشی که در سال ۱۴۰۱ تدوین کردیم و مورد بعدی هم شامل نیازهایی است که صنعت هسته ای به پژوهشگاه اعلام می کند که برحسب مورد و در سال های مختلف می تواند متفاوت باشد اما چارچوب کلی آن مشخص است. 

وی ادامه داد: برنامه ما در سال ۱۴۰۲ رفع نیازها و اجرای دستورات ابلاغی در چارچوب سند راهبردی سازمان است. در این مسیر شاهد انجام پروژه هایی فراتر از ماموریت های پژوهشگاه بوده ایم که به عبارت بهتر ماموریت های صنعتی به ما واگذار شده است و می توان به ایفای نقش به عنوان سازمان بهره بردار در ساخت نخستین راکتور تحقیقاتی هسته ای از نوع استخری در اصفهان اشاره کرد؛ همچنین ساخت راکتور تحقیقاتی هسته ای استان فارس نیز در دستور کار قرار دارد.

رییس پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای اظهار کرد: از جمله ماموریت های پژوهشگاه، پروژه هایی است که باید به صورت صنعتی دنبال شوند. به عنوان نمونه می توان به تولید برخی رادیوداروهای پرمصرف کشور اشاره کرد.

وی تصریح کرد: همچنین در پژوهشگاه پروژه هایی از مرحله پایلوت (نیمه صنعتی) به صنعتی در حال اجراست.

لزوم ارتقای پروژه های پژوهشگاه به سمت صنعتی شدن 

فقهی در پاسخ به این پرسش که چند درصد از پژوهش های انجام شده در سال های گذشته وارد عرصه صنعتی می شود؛ گفت: نباید فراموش کرد که در طول سالیان گذشته همکاران ما در مسوولیت های مدیریتی زحمات فراوانی را متحمل شده اند و بخش عمده دستاوردهایی که امروز مشاهده می کنیم حاصل تلاش های این عزیزان است. البته مدّ نظر داریم که این روند را در پژوهشگاه ارتقا دهیم و به صنعت و جامعه نزدیک تر کنیم. شاید بتوان گفت هدف اصلی که در ۱۴۰۱ دنبال می کردیم، مبتنی بر شعاری بود که رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای فرموده بودند و در سال ۱۴۰۲ نیز این مهم را دنبال خواهیم کرد؛ تکمیل زنجیره ارزش و تجاری کردن سرریز فناوری هسته ای در صنایع محتلف است که می تواند بخشی از دستاوردهای صنعت هسته ای در سطح کلان تلقی شود. 

جایگاه پژوهشگاه در سطح درون و برون سازمانی 

وی در پاسخ به این سوال که به نظر شما پژوهشگاه در دوره مدیریتی جدید به چه جایگاهی در سطح سازمانی و برون سازمانی دست یافته است؛ اظهار کرد: در این دوره مدیریتی و در دولت سیزدهم؛ مسوولیت هایی که از پژوهشگاه خواسته شده، بار صنعتی دارد و پژوهش ها برای صنعتی شدن بررسی و دنبال می شوند. نگاه بنده نیز بر این مبناست که پژوهشگاه موظف است نیاز صنعت هسته ای را رفع کند؛ البته فقط موظف به انجام ماموریت های آموزشی که به صورت متعارف در دانشگاه هاست، نیستیم. هرچند در آن وظیفه هم با تعریف پروژه های پژوهشی از دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی نیز حمایت هایی می کنیم اما در سال جاری بیشتر، اهداف صنعتی محور  را برعهده خواهیم داشت.

فقهی تصریح کرد: امیدواریم تا پایان دولت سیزدهم دستاوردهای صنعتی ما نظیر راکتور تحقیقاتی هسته ای اصفهان افتتاح شود زیرا پژوهشگاه، راهبری پروژه و بهره برداری از آن را برعهده دارد. 

نقش مهم و برجسته پژوهشگاه در روابط بین الملل

وی درباره نقش پژوهشگاه در برقراری روابط بین الملل و ارتباط با آژانس بین المللی انرژی اتمی توضیح داد: به موضوع مهمی اشاره شد؛ به جرات شاید بتوان گفت در سازمان انرژی اتمی بیشترین روابط بین المللی به پژوهشگاه مربوط است. می توان به مواردی همچون پروژه های مشترک بین پژوهشگاه با آژانس بین المللی انرژی اتمی و نیز مراوداتی که با کارشناسان و متخصصان سایر کشورها در چارچوب پروژه های منطقه ای و بین المللی برقرار می شود، اشاره کرد که در مرکز و معاونت دیگری از سازمان انرژی اتمی ایران، وجود ندارد. بنابراین یکی دیگر از مسوولیت های پژوهشگاه گسترش روابط بین الملل سازمان در چارچوب پژوهش ها، فعالیت های تحقیقاتی و پروژه های مشترک است.

معاون سازمان انرژی اتمی ایران ادامه داد: ما این ماموریت را تعریف کرده ایم و با لطف خداوند در سال ۱۴۰۱ در تحقق این ماموریت، موفقیت هایی حاصل شد و شاهد انجام مذاکرات سطح بالایی بودیم و ریاست محترم سازمان نیز این ماموریت را برای پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای قائل شده و بنده معتقدم این پژوهشگاه با ارتباطاتی که در این سال ها بین محققان خود و نیز محققان سایر کشورها برقرار کرده، توانسته نقش مهمی در انتقال و جذب فناوری و در پیشبرد پروژه ها ایفا کند و این مهم جزو کارهایی است که در سال جاری با جدیت دنبال خواهیم کرد. 

وی عنوان کرد: بر اساس برنامه ریزی های انجام شده امیدوارم بتوانیم در نخستین کنفرانس عمومی آژانس بین المللی انرژی اتمی که قرار است در ماه های آتی برگزار شود؛ مشارکت فعال داشته باشیم و نیز متخصصان ایرانی در رویدادهای جانبی آن حضور یافته و نقش آفرینی کنند. 

فقهی تاکید کرد: حضور در چنین کنفرانس ها و رویدادهای بین المللی می تواند ما را از حالت انزوایی که دشمنان می خواهند در سطح بین المللی داشته باشیم، خارج کند البته به این معنا نیست که ما بخواهیم متخصصان را به دنیا بشناسانیم زیرا در دنیا متخصصان ما را می شناسند و این ارتباطات در گذشته هم برقرار بوده و از طریق آژانس، سفرهایی انجام شده است و در اصل کار جدیدی جز تقویت این حوزه انجام نمی دهیم. 

ایجاد بستر مناسب برای تغییر افکارعمومی نسبت به فناوری هسته ای 

وی درباره نقش موثر پژوهشگاه در تغییر افکارعمومی داخلی نسبت به فناوری هسته ای در قالب گسترش ارتباطات با جامعه علمی و دانشگاهیان، معلمان و دانش آموزان و اقشار مختلف جامعه توضیح داد: ارتباط با اقشار مختلف جامعه نکته بسیار مهمی است زیرا پژوهشگاه یک رابط بین صنعت، دانشگاه و جامعه محسوب می شود و نقش پژوهشگاه ارتقای ارتباطات بین صنعت و جامعه است. ما این مساله را در قالب برنامه هایی تدوین و تعریف کرده ایم و در حال تقویت برقراری ارتباط با اقشار مختلف جامعه هستیم. 

فقهی توضیح داد: به همین منظور در سال ۱۴۰۰ نخستین جشنواره «من فناوری هسته ای هستم» را برای دانشجویان، معلمان و دانش آموزان مقطع متوسطه برگزار کردیم. در سال جاری هم دومین جشنواره را برگزار خواهیم کرد. هدف از این جشنواره، ترویج کاربردهای فناوری هسته ای در جامعه و اطلاع رسانی فناوری هایی که سایر صنایع می توانند از آن بهره مند شد، است. 

وی ادامه داد: هدف اصلی برگزاری این جشنواره، تربیت نیروی انسانی و افزایش گرایش سرمایه انسانی کشور به سمت فناوری هسته ای است به همین دلیل جامعه هدف دانشجویان، معلمان و دانش آموزان در نظر گرفته شده اند. در سال ۱۴۰۱ و برای نخستین بار موفق شدیم تعدادی از معلمان آموزش و پرورش را برای شرکت در رویدادهای آژانس بین المللی انرژی اتمی اعزام کنیم که بازخورد بسیار خوبی داشت. معلمان در این دوره با سبک تربیت نیروی انسانی سایر کشورها در حوزه هسته ای و با چگونگی متمایل کردن نخبگان به حضور در این صنعت و فناوری و نیز از بین بردن تابویی که دشمن از فناوری هسته ای در جامعه ایجاد کرده نیز آشنا شدند. اقدامات دشمنان باعث شده که نخبگان ما از ورود به صنعت هسته ای پرهیز کنند و هنگامی که معلمان در چنین رویدادهایی شرکت می کنند، درمی یابند که تمام دنیا در حال تلاش است که از مقطع ابتدایی، سرمایه انسانی مورد نیاز این فناوری و صنعت را تربیت کنند و امیدوارم این روند در کشور ما نیز تقویت شود.

فقهی گفت: در یک و نیم سالی که از استقرار دولت سیزدهم گذشته؛ پژوهشگاه تمام تلاش خود را کرده تا درهای آزمایشگاه ها و تجهیزات پژوهشی کشور را به روی فرزندان این مرز و بوم بگشاید به نحوی که دانش آموزان مقطع ابتدایی تا پایان دوره دبیرستان، معلمان، دانشگاهیان، اساتید دانشگاه ها و دانشجویان و سایر اقشار جامعه از سازمان انرژی اتمی ایران و زیرساخت های تحقیقاتی و پژوهشی پژوهشگاه بازدید کردند و بازخورد بسیار جالبی دریافت کردیم زیرا ذهنیت همیشگی مردم این بوده سازمان، اجازه ورود و بازدید از زیرساخت ها را به کسی نمی دهد اما خوشبختانه در دوره جدید، درهای سازمان را بازگذاشته ایم و مطمئنم این مساله منجر به افزایش علاقه نخبگان کشور می شود که بتوانند ما را در این مسیر یاری کنند.

لزوم توجه به نیروی انسانی در صنعت هسته ای 

رییس پژوهشگاه با اشاره به اینکه اگر بخواهیم صنعت هسته ای را توسعه دهیم و از آن بهره مند شویم باید به سرمایه انسانی توجه ویژه ای داشته باشیم؛ گفت: سرمایه انسانی بسیار مهم است، به طوری که درکشورهای پیشرو در صنعت هسته ای معمولا بهترین افراد آن کشورها وارد صنعت هسته ای می شوند و ما باید برای این کار برنامه ریزی داشته باشیم. 

وی تصریح کرد: با ورود افراد برگزیده به این حوزه به منظور بهره گیری از توانمندی آنها و ایجاد حس اثربخشی، سبب رضایتمندی آن ها خواهیم شد و کشور نیز از این منافع بهره مند خواهد شد. حتی در صورت عدم تمایل افراد آموزش دیده برای فعالیت در صنعت هسته ای، این نیروهای متخصص با آموزش های سطح بالا وارد صنایع دیگر خواهند شد. 

برقراری ارتباطات گسترده با مراکز آموزشی و دانشگاه های کشور

فقهی با تاکید بر وجود ارتباط گسترده با مراکز آموزشی و دانشگاه های کشور اظهار کرد: این ارتباط تنها در سطح دانشجویان کارشناسی و تحصیلات تکمیلی نیست بلکه با دعوت از اساتید رشته های مختلف به ویژه رشته مهندسی هسته ای و برگزاری جلسات با این عزیزان، خواستار هم فکری این اساتید شده ایم.

وی افزود: به منظور تهیه برنامه راهبردی گداخت هسته ای از متخصصان کشور، برای اعلام نظر دعوت شد. لازم به ذکر است که در حوزه گداخت هسته ای که حوزه ای پیشرو در دنیا محسوب می شود، بشر تاکنون بهره مندی لازم را به لحاظ انرژی از این حوزه نبرده است.

 معاون سازمان انرژی اتمی ایران توضیح داد: در سطح دانشجویی نیز تمام تلاش خود را بر این موضوع معطوف کردیم که بیشترین جمعیت ممکن را در بازه زمانی کوتاهی بتوانیم برای بازدید از زیرساخت های پژوهشگاه دعوت کنیم که خوشبختانه در نیمه دوم سال ۱۴۰۱ بیش از ۷۰۰ نفر از زیرساخت ها و تاسیسات سازمان و پژوهشگاه بازدید کردند. 

رییس پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای با بیان اینکه میزان بازدیدها نسبت به گذشته افزایش یافته است؛ گفت: علت اصلی این مساله را باید همکاری بسیار خوب فرماندهی حفاظت و امنیت سازمان دانست. به طوری که در طول سال ۱۴۰۱ شاهد بیشترین سطح همکاری ها در معرفی زیرساخت های سازمان و پژوهشگاه به فرزندان ایران زمین که در آینده می خواهند برای فعالیت و شغل خود تصمیم گیری کنند، بودیم. همچنین در این مدت مراودات اساتید دانشگاه ها با سازمان و پژوهشگاه بهتر شده و شاهد تسهیل ارتباطات هستیم و این برنامه در سال جاری نیز ادامه خواهد یافت. 

وی بیان کرد: اداره کل دیپلماسی عمومی نیز نقش بسیار مهمی در تسهیل شرایط بازدیدها و انعکاس دستاوردها داشته و دارد. 

نقش موثر مرکز فناوری «رسا» در حمایت از دانش بنیان ها 

رییس پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای با اشاره به نقش مرکز فناوری رسا در ارتباط با شرکت های دانش بنیان عنوان کرد: فناوری هسته ای بالاترین سطح استانداردها و پیشرفته ترین تجهیزات را به ارمغان می آورد؛ سرریز فناوری هسته ای می تواند گسترده باشد یعنی اگر ما برای ساخت یک راکتور هسته ای تلاش می کردیم در کنار آن ناچار بودیم به فناوری های دیگری نیز دست یابیم که می توان به حوزه سوخت، لیزر، شتاب دهنده و نظایر آن اشاره کرد. این مساله باعث شده که انبوهی از دانش با قابلیت تجاری سازی در پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای تجمیع شود. برای اینکه بتوانیم از این شرایط بهره مند شویم و سرریز دانش را به سایر بخش های کشور منتقل کنیم تا از آن بهره ببرند؛ تصمیم گرفته شد تا یک مرکز نوآوری و رشد در پژوهشگاه تاسیس شود؛ همکاران بنده در گذشته اهمیت این موضوع را به خوبی درک کرده بودند و در دوره قبلی مرکز رسا تاسیس شد. وظیفه ما بود تا این مرکز را رشد دهیم. در سال نخست، همکاران بنده تلاش های فراوانی کردند تا بخشی از سرریز دانش و فناوری هسته ای را در قالب شرکت های دانش بنیان حمایت کنند و امیدوارم در آینده نزدیک و میان مدت، کشور بتواند از نتایج این اقدام بهره مند شده و دستاوردهای این شرکت ها در حوزه صنعت و جامعه، تجاری سازی شوند. 

تاثیرات فناوری هسته ای در صنایع گوناگون

فقهی در پاسخ به این پرسش که فناوری هسته ای چه تاثیری در صنایع گوناگون دارد؛ توضیح داد: یکی از دستاوردهای فناوری هسته ای به لحاظ تکنولوژی یا تجهیزات، اثری است که این فناوری بر روی سایر بخش های صنعت می گذارد. به این معنا که بخش های دیگری از صنعت با هدف رفع نیاز هسته ای وارد این عرصه شوند و پروژه هایی را بگیرند و خدماتی را ارایه دهند به واسطه لزوم رعایت استانداردها و دقت های بالایی که در صنعت هسته ای مد نظر است؛ سطح آن صنایع نیز ارتقا می یابد. 
وی افزود: به دلیل لزوم رعایت استانداردهای سختگیرانه در صنعت هسته ای، ساخت قطعات و تجهیزات باید با دقت بالا و مراعات الزامات ویژه انجام می شود. این الزامات سبب ارتقای فناوری های مورد استفاده در این صنعت می شود. صنایعی که به نحوی با صنعت هسته ای مرتبط هستند نیز تحت تاثیر این استانداردها رشد و ارتقا می یابند. 

معاون سازمان انرژی اتمی ایران تاکید کرد: تاثیر صنعت هسته ای بر صنایعی دیگر را می توان به ۲ بخش مستقیم و غیرمستقیم تقسیم کردد. اقدامات مستقیم این صنعت را می توان در صنایع تجهیزات پزشکی، تشخیص و درمانی شامل سامانه های تصویربرداری CT، Xray ، و... و سامانه های پرتودهی حاوی چشمه های کبالت ۶۰ تحت عنوان رادیوتراپی و شتاب دهنده ها و چشمه های رادیوایزوتوپ برای درمان و تشخیص بیماری ها نام برد. از سویی دیگر تاثیرات غیرمستقیم صنعت هسته ای برصنایع دیگر می توان از تجهیزات تصویربرداری از قطعات نظیر نوترون رادیوگرافی و دوربین های رادیوگرافی صنعتی با گاما را نام برد که سبب ارتقای آن صنایع می شود.

فقهی در پایان پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای را با واژگانی همچون «پژوهشگاه صنعت محور»، «دانش بنیان»، «با نشاط» و «شایسته سالار» توصیف کرد.

انتهای پیام


طراحی و پیاده سازی توسط: بیدسان